An Chéad Lch. Lch. Roimhe Seo (CUID XIV. Ordaithe Glactha.) Ar Aghaidh (Caibidil III. Ordaithe Glactha Othair Ionmhuirir Shealadaigh agus Ordaithe Glactha Othair Phríobháidigh Shealadaigh.)

19 1945

AN tACHT CÓIREÁLA MEABHAIR-GHALAR, 1945

Caibidil II.

Ordaithe Glactha Othair Phríobháidigh.

Ordú glactha othair phríobháidigh d'iarraidh.

177. —(1) I gcás inar mian go ndéanfaí duine do ghlacadh agus do choinneáil mar duine mí-mheabhrach i bhforas príobháideach, i bhforas údaraithe, nó i bhforas déirciúil príobháideach, féadfar iarratas sa bhfoirm ordaithe do chur chun dochtúra leighis chláraithe ag iarraidh ordaithe (dá ngairmtear ordú glactha othair phríobháidigh san Acht so) á ordú an duine sin a ghlacadh agus a choinneáil mar dhuine mí-mheabhrach sa bhforas san.

(2) I gcás inar mian go ndéanfaí duine do ghlacadh agus do choinneáil mar dhuine mí-mheabhrach agus mar othar príobháideach in óspidéal meabhair-ghalar ceantair, féadfar iarratas sa bhfoirm ordaithe do chur chun dochtúra leighis chláraithe ag iarraidh ordaithe (a ngairmtear ordú glactha othair phríobháidigh dhe freisin san Acht so) á ordú an duine sin a ghlacadh agus a chonneáil mar dhuine mí-mheabhrach san óspidéal san.

(3) Féadfaidh duine ar bith acu so leanas iarratas a dhéanamh ag iarraidh ordaithe ghlactha othair phríobháidigh—

(a) fear céile nó bean chéile an duine lena mbainfidh an t-iarratas nó gaol don duine sin, nó

(b) faoi réir forál an chéad fho-ailt ina dhiaidh seo, duine ar bith eile.

(4) Más rud é, i gcás iarratais ag iarraidh ordaithe ghlactha othair phríobháidigh, nach é fear céile ná bean chéile an duine lena mbainfidh an t-iarratas ná gaol don duine sin a dhéanfas é, déarfar san iarratas cad iad na cúiseanna ná dearnadh amhlaidh é, cad é an coibhneas atá ag an iarratasóir leis an duine sin, agus cad iad na tosca ina bhfuil an t-iarratas á dhéanamh.

(5) Ní déanfar iarratas ag iarraidh ordaithe ghlactha othair phríobháidigh mura rud é go mbeidh an t-iarratasóir bliain is fiche d'aois ar a laghad agus go mbeidh an duine lena mbainfidh an t-iarratas feicthe aige laistigh de cheithre lá déag roimh an t-iarratas do dhéanamh dhó.

(6) Beidh ag gabháil le hiarratas ag iarraidh ordaithe ghlactha othair phríobháidigh ráiteas sa bhfoirm ordaithe ina dtabharfar sonnraí i dtaobh an duine lena mbaineann an t-iarratas.

Ordú glactha othair phríobháidigh a dhéanamh.

178. —(1) Dochtúir leighis cláraithe a ghlacfas le hiarratas a cuirfear chuige ag iarraidh ordaithe ghlactha othair phríobháidigh déanfa sé socrú le dochtúir leighis cláraithe eile chun dhá scrúdú ar leithligh a dhéanamh, ceann acu aige féin agus an ceann eile ag an dochtúir eile sin, ar an duine lena mbainfidh an t-iarratas agus, tar éis na scrúdaithe sin—

(a) más deimhin le gach duine de na dochtúirí ar leithligh gur ceart an t-ordú do dhéanamh, déanfaid láithreach é sa bhfoirm ordaithe, nó

(b) in aon chás eile, diúltóid an t-ordú do dhéanamh.

(2) Beidh éifeacht ag na forála so leanas maidir le hordú glactha othair phríobháidigh:—

(a) ní dhéanfaidh iarratasóir an ordaithe ná fear céile na bean chéile, athair, leas-athair ná athair céile, máthair, leas-mháthair ná máthair chéile, mac, leas-mhac ná cliamhain, iníon, leas-iníon ná bainchliamhain, deartháir, leas-deartháir ná deartháir cleamhnachta, deirfiúr, leas-deirfiúr ná deirfiúr chleamhnachta, caomhnóir ná iontaobhaí, ná páirtnéir ná cúntóir iarratasóra an ordaithe nó an duine lena mbainfidh an t-ordú an t-ordú do shíniú;

(b) luafar san ordú an dáta nó na dátaí do rinneadh an scrúdú dochtúra faoin alt so ar an duine lena baineann an t-ordú;

(c) deimhneoidh an t-ordú gur duine mí-mheabhrach an duine lena mbaineann an t-ordú, gur duine é is ceart a thógaint faoi chúram agus a choinneáil faoi aireachas agus cóireáil, agus nach dócha go dtéarnó sé laistigh de shé mhí ó dháta an ordaithe;

(d) luafar san ordú na fíorais is bonn le tuairim na ndochtúirí leighis cláraithe do shínigh an t-ordú gur duine mí-mheabhrach an duine lena mbaineann an t-ordú, agus déanfar idirdhealú ann idir fíorais a thugadar féin faoi ndeara agus fíorais a cuireadh in iúl dóibh;

(e) ní déanfar an t-ordú tráth is déanaí ná an seachtú lá i ndiaidh an lae a hiarrfar é.

Srian le daoine a ghlacadh faoi ordaithe glactha othair phríobháidigh.

179. —(1) Ní déanfar duine ar bith a ghlacadh faoi ordú glactha othair phríobháidigh mar dhuine mí-mheabhrach i bhforas meabhair-ghalar más ag duine ar bith nó de dhruim iarratais ó dhuine ar bith acu so leanas a rinneadh an t-ordú:—

(a) comhalta de chomhlucht rialúcháin an fhorais nó an duine a bheas ag seoladh nó a bheas i bhfeighil an fhorais;

(b) duine ar bith ag á mbeidh leas sna híocaíochta (más ann) a bheas le déanamh mar gheall ar aireachas a thabhairt don duine a beartaítear a ghlacadh;

(c) aon dochtúir leighis cláraithe is dochtúir leighis rialta sa bhforas;

(d) fear céile nó bean chéile, athair, leas-athair nó athair céile, máthair, leas-mháthair nó máthair chéile, mac, leas-mhac nó cliamhain, iníon, leas-iníon, nó bainchliamhain, deartháir, leas-deartháir nó deartháir cleamhnachta, deirfiúr, leas-deirfiúr nó deirfiúr chleamhnachta, caomhnóir nó iontaobhaí, nó páirtnéir nó cúntóir duine ar bith acu san a luaitear sna míreanna san roimhe seo den fho-alt so.

(2) I mír (a) d'fho-alt (1) den alt so, ní fholaíonn an tagairt do chomhalta de chomhlucht rialúcháin forais tagairt do chomhalta d'údarás óspidéil mheabhair-ghalar.

Eolas a thabhairt i dtaobh iarratais a rinneadh cheana ag iarraidh ordaithe ghlactha othair phríobháidigh.

180. —(1) Más rud é, tar éis iarratas ar ordú glactha othair phríobháidigh a dhiúltú, go ndéanfar aon iarratas eile ag iarraidh ordaithe ghlactha othair phríobháidigh maidir leis an duine céanna, déanfaidh an t-iarratasóir, sa mhéid gurb eol dó na fíorais a bhain leis an iarratas roimhe sin agus lena dhiúltú, na fíorais sin d'insint don dochtúir oifigiúil cláraithe chun a gcuirfe sé an t-iarratas.

(2) Duine ar bith ná comhlíonfaidh ceanglais fo-ailt (1) den alt so beidh sé ciontach i gcionta faoin bhfo-alt so agus ar a chiontú ann ar an slí achomair dlífear fíneáil ná raghaidh thar caoga punt a chur air.

Eifeacht ordaithe ghlactha othair phríobháidigh.

181. —(1) Nuair a déanfar ordú glactha othair phríobháidigh, beidh éifeacht, faoi réir forál an ailt seo, ag na forála so leanas:—

(a) féadfaidh iarratasóir an ordaithe nó duine ar bith a bheas údaraithe aige an duine lena mbainfidh an t-ordú do thógaint agus é d'iomluadh go dtí an foras meabhairghalar a luafar san ordú;

(b) féadfaidh duine ar bith acu san a sonnraítear i bhfo-alt (2) den alt so an duine lena mbainfidh an t-ordú do ghlacadh agus do thógaint faoi chúram agus é choinneáil go dtí go n-aistrítear nó go n-urscaoiltear é le húdarás ceart nó go dtí go n-éagfa sé agus, i gcás é d'éaló, féadfaid é d'atógaint laistigh d'ocht lá fichead dá éis sin agus é choinneáil arís mar adúradh.

(2) Is iad daoine a bheas i dteideal duine do ghlacadh, do thógaint faoi chúram, do choinneáil, agus d'atógaint faoin alt so ná an duine a bheas ag seoladh an fhorais mheabhair-ghalar a luafar san ordú glactha othair phríobháidigh is iomchuibhe agus a oifigigh, a chúntóirí, agus a sheirbhísigh sin agus aon dochtúir oifigiúil don fhoras san.

(3) Má thárlann, ar ordú glactha othair phríobháidigh bheith déanta, ná déanfar an duine lena mbainfidh an t-ordú d'iomluadh go dtí an foras meabhair-ghalar a luafar san ordú laistigh de sheacht lá glan i ndiaidh an lae do rinneadh an t-ordú, scoirfidh an t-ordú d'éifeacht do bheith aige.

(4) D'ainneoin éinní dá bhfuil i bhfo-alt (3) den alt so, má thárlann, laistigh de sheacht lá glan i ndiaidh an lae a déanfar ordú glactha othair phríobháidigh, go ndeimhneoidh an dochtúir leighis cláraithe chun ar cuireadh an t-iarratas ag iarraidh an ordaithe nó, i gcás eisean bheith as láthair nó faoi éagumas, dochtúir leighis cláraithe éigin eile, ná beidh an duine lena mbaineann an t-ordú iniomluaite go dtí go mbeidh na seacht lá glan san caite, ní scoirfidh an t-ordú d'éifeacht a bheith aige ar na seacht lá glan san a bheith caite ach, mura ndéantar an duine sin d'iomluadh laistigh de sheacht lá glan eile go dtí an foras meabhair-ghalar a luafar san ordú, scoirfidh an t-ordú ansan d'éifeacht a bheith aige.

Ordú glactha othair phríobháidigh a leasú.

182. —(1) Má thárlann, i gcás ordaithe ghlactha othair phríobháidigh, go bhfaghfar, laistigh de lá is fiche tar éis an duine lena mbainfidh an t-ordú do ghlacadh, an t-ordú san a bheith mí-cheart nó lochtach in aon tslí, féadfaidh na dochtúirí leighis cláraithe do rinne an t-ordú, le toiliú an Aire, an t-ordú do leasú laistigh den lá is fiche sin.

(2) Má thárlann, laistigh de lá is fiche tar éis ordú glactha othair phríobháidigh a dhéanamh, gur deimhin leis an Aire an t-ordú do bheith mí-cheart nó lochtach in aon tslí, féadfaidh an tAire, trí fhógra i scríbhinn arna thabhairt d'fheighilteoir an fhorais mheabhair-ghalar iomchuibhe, a cheangal an t-ordú do leasú faoin alt so agus, mura ndéantar an t-ordú do leasú amhlaidh chun sástachta an Aire laistigh den lá is fiche sin, féadfaidh an tAire, más oiriúnach leis, a ordú an duine lena mbainfidh an t-ordú d'urscaoileadh agus, má ordaíonn an tAire amhlaidh, urscaoilfear an duine sin dá réir sin.

(3) I gcás leasú do dhéanamh faoin alt so ar ordú glactha othair phríobháidigh, beidh éifeacht ag an ordú fé is dá mbeadh an leasú ann nuair a síníodh é.

(4) Má thárlann, laistigh de lá is fiche tar éis duine do ghlacadh i bhforas meabhair-ghalar de bhun ordaithe ghlactha othair phríobháidigh, go bhfaghfar an t-ordú do bheith mí-cheart nó lochtach, beidh ag an duine a bheas ag seoladh an fhorais agus ag na daoine eile a luaitear i bhfo-alt (2) d'alt 181 den Acht so, maidir leis an duine lena mbainfidh an t-ordú, na cumhachta a sonnraítear i bhfo-alt (1) den alt san ar feadh an lá is fiche sin.

Deimhniú ó na dochtúirí leighis cláraithe a dhéanfas ordú glactha othair phríobháidigh gur gá coimhdeacht, etc.

183. —(1) I gcás na dochtúirí leighis cláraithe a dhéanfas ordú glactha othair phríobháidigh dá dheimhniú gur gá an duine lena mbaineann an t-ordú do choimhdeacht chun a áirithiú go ndéanfar é d'iomluadh slán sábhálta, féadfaidh an duine chun a n-eiseofar an deimhniú an deimhniú do thíolacadh don chomhalta den Ghárda Síochána a bheas i bhfeighil aon stáisiúin Ghárda Shíochána agus air sin déanfaidh an comhalta san socrú le haghaidh pé coimhdeachta is gá.

(2) Beidh éifeacht ag na forála so leanas maidir le haon chostais faoina raghaidh an Gárda Síochána chun coimhdeacht a sholáthar faoin alt so:—

(a) déanfar, a mhéid a cheadóidh an tAire Airgeadais, na costais sin d'íoc as airgead a sholáthróidh an tOireachtas,

(b) déanfaidh an duine d'iarr an choimhdeacht na costais sin d'aisíoc leis an Aire Dlí agus Cirt agus, mura n-aisíoctar amhlaidh iad, féadfar iad d'aisghabháil mar fhiacha gnáth-chonnartha in aon chúirt dlínse inniúla,

(c) aon tsuim a ndéanfar í d'aisíoc nó d'aisghabháil amhlaidh íocfar isteach sa Stát-Chiste nó cuirfear chun tairbhe don Stát-Chiste í do réir ordachán an Aire Airgeadais.