CUID IV

Cúnamh Feirme

Cúnamh feirme.

15. —Leasaítear leis seo Cuid III den Phríomh-Acht tríd an gCaibidil seo a leanas a chur isteach i ndiaidh Chaibidil 13 (a cuireadh isteach le halt 15 d'Acht 1997):

Leasú ar an Tríú Sceideal a ghabhann leis an bPríomh-Acht.

16. —Leasaítear leis seo an Tríú Sceideal a ghabhann leis an bPríomh-Acht tríd an gCuid seo a leanas a chur isteach i ndiaidh Chuid III:

“CUID IV

Alt 191M.

Cúnamh Feirme

1. Nuair a bheidh acmhainn feirmeora á ríomh chun críocha Chaibidil 14 de Chuid III, cuirfear an méid seo a leanas i gcuntas—

(1) an t-ioncam comhiomlán a gheobhaidh an feirmeoir nó a chéile nó a céile:

(a) ó fheirmeoireacht (seachas úsáid tí cónaithe, nó foirgnimh feirme ar úinéireacht agus ar áitiú, troscáin agus earraí pearsanta), agus

(b) ó aon chineál eile féinfhostaíochta lúide—

(i) aon chaiteachais a thabhófar de riachtanas le linn feirmeoireacht nó cineál eile féinfhostaíochta a sheoladh, agus

(ii) i gcás go bhfuil leanbh cáilithe, a chónaíonn go rialta leis nó léi, ag an bhfeirmeoir, méid arb é a bheidh ann—

(I) £100 sa bhliain i leith gach duine den chéad dá leanbh cháilithe, agus

(II) £200 sa bhliain i leith gach linbh cháilithe ina dhiaidh sin,

arna ríomh de réir ráta 80 faoin gcéad;

(2) an luach bliantúil, arna fhionnadh sa tslí fhorordaithe, a bhaineann le gach maoin dá chuid nó dá cuid nó de chuid a chéile nó a céile (nach feirm thalún ar úinéireacht nó ar léas aige nó aici nó ag a chéile nó ag a céile) atá infheistithe nó atá á húsáid go sochrach ar mhodh eile nó nach bhfuil infheistithe nó á húsáid go sochrach ag an bhfeirmeoir nó ag a chéile nó ag a céile, cé go bhféadfaí í a infheistiú nó a úsáid go sochrach;

(3) gach ioncam eile a bhféadfaidh an feirmeoir nó a chéile nó a céile súil a bheith aige nó aici go réasúnach é a fháil in airgead i gcaitheamh na bliana ina dhiaidh sin, cibé acu mar ranníocaí in aghaidh chaiteachais an teaghlaigh nó ar shlí eile, ach gan na nithe seo a leanas a áireamh—

(a) aon airgead a gheofar ó Bhallstát eile mar shochar, mar phinsean, mar chúnamh, mar liúntas, mar fhorlíonadh nó mar íocaíocht leantach i leith leanaí cáilithe faoi Chuid II, III, IV, V nó VA nó mar íocaíocht atá comhréireach le sochar linbh faoi Chuid IV,

(b) aon ioncam ó bhónas faoi scéim a riarann an tAire Ealaíon, Oidhreachta, Gaeltachta agus Oileán chun deontais speisialta a thabhairt do dhaoine a chónaíonn sa Ghaeltacht nó sa Bhreac-Ghaeltacht (arna míniú sa scéim sin) agus is tuismitheoirí nó caomhnóirí leanaí a fhreastalaíonn ar bhunscoileanna,

(c) i gcás iarratasóra cháilithe faoi scéim a riarann an tAire Ealaíon, Oidhreachta, Gaeltachta agus Oileán agus ar a dtugtar Scéim na bhFoghlaimeoirí Gaeilge, aon ioncam a gheofar faoin scéim sin i leith duine a chónaíonn go sealadach i dteannta an iarratasóra cháilithe, mar aon le haon ioncam eile a gheofar i leith an chónaitheora shealadaigh sin,

(d) méid aon liúntais, liúntais cleithiúnaí, pinsin míchumais nó pinsin créachta faoi na hAchtanna Arm-Phinsean, 1923 go 1980, nó na liúntais agus na pinsin sin i dteannta a chéile a mhéid nach mó ná £80 sa bhliain an méid sin,

(e) aon airgead a gheofar ó eagraíocht charthanúil, ar comhlacht í a bhfuil a gníomhaíochtaí á seoladh seachas le haghaidh brabúis (ach aon údarás poiblí nó áitiúil a eisiamh) agus ar feidhm dá cuid í cabhrú le daoine i ngátar trí dheontais airgid a thabhairt dóibh,

(f) cibé méid a fhorordófar d'ioncam ó fhostaíocht mar chúntóir teaghlaigh ag bord sláinte nó ag duine a bheidh ceadaithe ag bord sláinte,

(g) aon airgead a gheofar mar liúntas oiliúna ó eagraíocht fad a bheifear faoi chúrsa oiliúna athshlánúcháin arna sholáthar ag an eagraíocht (is eagraíocht a bheidh ceadaithe ag an Aire Sláinte agus Leanaí chun an oiliúint sin a sholáthar),

(h) aon airgead, ach amháin sa mhéid go mbeidh sé níos mó ná £104 sa bhliain, a gheobhaidh feirmeoir nó a chéile nó a céile i leith oibre mar eachtar-oibrí faoi scéim atá, dar leis an Aire, carthanúil ó cháilíocht agus ó chuspóir,

(i) i gcás an feirmeoir nó a chéile nó a céile a bheith ag gabháil de réir séasúir d'iascaireacht mar shlí bheatha, leath an oiread sin den ioncam a gheofar uaithi nach dtéann thar £120 sa bhliain agus an tríú cuid den oiread sin den ioncam a théann thar £120 sa bhliain ach nach dtéann thar £300 sa bhliain,

(j) íocaíochtaí ag bord sláinte i leith linbh a bheidh curtha amach ar iostas,

(k) faoi réir mhír (5), an t-airgead go léir a thuillfidh an feirmeoir nó a chéile nó a céile i leith fostaíochta pearsanta reatha faoi chonradh seirbhíse,

(l) i cibé cásanna a fhorordófar, aon airgead a gheofar mar dheontas cothabhála faoi scéim a riarann an tAire Oideachais agus Eolaíochta faoi na hAchtanna um Údaráis Áitiúla (Deontais Ardoideachais), 1968 go 1992,

(m) aon airgead a gheofar mar liúntas soghluaiseachta is iníoctha faoi alt 61 den Acht Sláinte, 1970 ,

(n) suim £1,000 sa bhliain ó fheamainn a bhaint,

(o) faoi réir mhír (5), aon airgead a thuillfidh an feirmeoir nó a chéile nó a céile ó fhostaíocht inárachaithe de chineál séasúrach,

(p) íocaíochtaí ag bord sláinte i leith cóiríocht a chur ar fáil do leanbh faoi alt 5 den Acht um Chúram Leanaí, 1991,

(q) gach ioncam a gheofar faoi na scéimeanna seo a leanas:

(i) an Scéim um Chosaint na Timpeallachta Tuaithe a riarann an tAire Talmhaíochta agus Bia, agus

(ii) an Scéim um Limistéir Chaomhantais Speisialta a riarann an tAire Ealaíon, Oidhreachta, Gaeltachta agus Oileán,

ach amháin a mhéid a théann an t-ioncam sin thar—

(I) £2,000, móide

(II) aon leath amháin d'aon mhéid thar £2,000 a gheofar faoi na scéimeanna sin, móide

(III) aon chaiteachais a thabhófar de riachtanas le linn páirt a ghlacadh sna scéimeanna sin,

(r) cibé ioncam eile a gheobhaidh feirmeoir nó a chéile nó a céile agus a fhorordófar;

(4) an t-ioncam go léir agus luach bliantúil, arna fhionnadh sa tslí fhorordaithe, na maoine go léir a cheil an feirmeoir nó a chéile nó a céile orthu féin go díreach nó go neamhdhíreach le cáiliú chun cúnamh feirme a fháil, ach i gcás inar laghdaíodh an t-ioncam sin nó luach bliantúil na maoine sin, arna fhionnadh amhlaidh, ó dháta an ríofa i leith, féadfar an ríomh a athbhreithniú, faoi réir cibé coinníollacha agus i cibé imthosca a fhorordófar:

Ar choinníoll nach bhfágfaidh aon rialacháin den sórt sin go mbeidh an t-ioncam nó luach bliantúil na maoine, a mheasfar a bheith ina chuid den acmhainn, le méadú;

(5) i gcás feirmeora nó a chéile nó a céile a bheith ag gabháil d'fhostaíocht reatha phearsanta nó shéasúrach, luach, arna fhionnadh sa tslí fhorordaithe, aon airgid a gheofar ón bhfostaíocht sin, agus measfar gurb é atá in acmhainn sheachtainiúil an duine sin ó fhostaíocht den sórt sin ná an luach arna ríomh amhlaidh.

2. I Riail 1(3), measfar gurb é ioncam duine, mura mbeidh dóigh eile ann lena fhionnadh, an t-ioncam a fuarthas iarbhír i rith na bliana díreach roimh dháta an ríofa.

3. Sa Sceideal seo, ciallaíonn ‘céile’—

(a) gach duine de lánúin phósta atá in aontíos, nó

(b) fear agus bean nach bhfuil pósta le chéile ach atá ag maireachtáil i bhfochair a chéile mar fhearchéile agus banchéile.

4. Féadfaidh an tAire le rialacháin forálacha Riail 1 a athrú.”.

Leasuithe de dhroim alt 15 .

17. —(1) Leasaítear leis seo an Príomh-Acht—

(a) trí na rátaí seo a leanas a chur isteach i gCuid I den Cheathrú Sceideal (a cuireadh isteach le halt 5 den Acht seo) i ndiaidh an ráta cúnaimh atá ag tagairt 10:

“11. Cúnamh Feirme | 73.50 | 43.20 | 13.20 | — | — | —”,

agus

(b) tríd an alt seo a leanas a chur isteach i ndiaidh alt 138:

“138A.—I gcás duine a bhí ag fáil cúnaimh feirme faoi Chaibidil 14 de Chuid III díreach sular tháinig sé nó sí chun bheith i dteideal pinsin seanaoise (neamhranníocach), is é an ráta seachtainiúil pinsin a bheidh iníoctha—

(a) an ráta is iníoctha de réir ailt 136, 137 agus 138, nó

(b) méid is comhionann leis an ráta cúnaimh feirme a bhí iníoctha de réir ailt 191N agus 191O díreach sular tháinig an duine chun bheith i dteideal pinsin seanaoise (neamhranníocach),

cibé méid acu is mó.”.

(2) Leasaítear leis seo gach foráil den Phríomh-Acht a luaitear i gcolún (1) de Sceideal D a ghabhann leis an Acht seo sa tslí a shonraítear i gcolún (2) den Sceideal os coinne lua na forála sin i gcolún (1).

Tosach feidhme (Cuid IV).

18. —Tiocfaidh an Chuid seo i ngníomh cibé lá nó laethanta a cheapfaidh an tAire le hordú nó le horduithe, i gcoitinne nó faoi threoir aon chríche nó forála áirithe, agus féadfar laethanta éagsúla a cheapadh amhlaidh chun críoch éagsúil nó le haghaidh forálacha éagsúla.